Mantelzorger: tijd om van je te laten horen!

Medezeggenschap

Mantelzorger: tijd om van je te laten horen!

Sonja Bos
Auteur Sonja Bos 7 maart 2019

Meestal denk je goed na voor je een keuze maakt die veel invloed op je leven heeft. Een nieuwe baan, een andere woning, gaan samenwonen of trouwen met je geliefde. Logisch dat je daarbij stil staat. Maar hoe zit dat nu met mantelzorg? Ze zeggen wel eens ‘mantelzorg is geen keuze, het overkomt je’. Daar ben ik het roerend mee eens. Want het overkwam ook mij. Jarenlang heb ik als dochter intensief voor mijn vader gezorgd en tegelijkertijd voor een dierbare vriendin. Het had een grote impact op mijn leven, maar ik had het ook niet willen missen. Inmiddels zijn 1 op de 3 Nederlanders mantelzorger. Velen voelen zich overbelast. Misschien ben jij wel één van hen. Hoe brengen we nu de balans terug in het leven van mantelzorgers?

De twee gezichten van mantelzorg

Ondertussen zijn mijn vader en mijn vriendin overleden. En alsof het zo moest zijn, binnen enkele dagen na elkaar. Terugkijkend op die hectische tijd, zie ik wat mantelzorg met me deed. Het slokte me soms helemaal op. Tegen mantelzorg kon ik bijna geen nee zeggen. Ik gaf bijvoorbeeld tijdelijk mijn werk op en een stuk sociaal leven. Maar tegelijkertijd maakte mantelzorg me ook rijker als mens en heeft het me voor een deel gevormd. 

Tegen mantelzorg kon ik bijna geen nee zeggen

Want sindsdien zet ik me graag in voor de belangen van mensen die zorg nodig hebben als voorzitter van de cliëntenraad van verpleeghuis Lückerheide. En met Platform Mantelzorg Limburg wil ik mantelzorgers een stem te geven. Zodat iedereen weet dat je mantelzorg niet zomaar even erbij doet. En zodat de mantelzorger zich meer gesteund en begrepen voelt en zijn belangrijke taak met meer balans kan uitvoeren. Want mantelzorgers blijken het vaak lastig te vinden om zelf om ondersteuning te vragen. Ik snap waarom.

Mantelzorgklem: er gaan dingen mis

In mijn dagelijkse werk begeleid ik vaak bijeenkomsten met mantelzorgers. Bij deze contacten valt steeds een aantal dingen op die ervoor zorgen dat mantelzorgers niet snel voor zichzelf opkomen of blijven hangen in hun situatie. 

  1. Een groot aantal mantelzorgers zit in de mantelzorgklem: het gevoel dat je wel móet helpen omdat er niemand anders beschikbaar is of omdat degene voor wie je zorgt door niemand anders geholpen wil worden. 
  2. Wat ook opvallend vaak voorkomt bij mantelzorgers is vraagverlegenheid: het lastig vinden om hulp te vragen. ‘Ik ga toch zeker mijn kinderen of buren niet lastig vallen, die hebben het al druk genoeg met hun eigen sores’ hoor ik vaak. 
  3. Je niet gehoord voelen door zorgverleners of de gemeente speelt een andere belangrijke rol. Als je dan eindelijk wel om hulp vraagt of problemen of fouten aankaart, worden die vaak niet opgelost of worden fouten gewoon weer herhaald. Zo krijg je het gevoel dat procedures belangrijker zijn dan mensen. 
  4. Weinig begrip uit de eigen kring van familie, vrienden en buren maakt dat sommige mantelzorgers zich terugtrekken in hun eigen steeds kleiner wordende wereldje.
  5. En, wat ik zelf het meest schrijnend vind, is dat sommige mantelzorgers van mensen in verpleeginstellingen geen klachten durven te uiten over de zorg omdat ze bang zijn dat hun dierbare daar de gevolgen van zou kunnen ondervinden.

Samen aan de slag voor een betere balans

Als mantelzorger herken ik de punten hierboven als geen ander. Ze werken verlammend. Maar vanuit mijn ervaring geloof ik dat mantelzorgers en professionals elkaar nodig hebben om de best mogelijke zorg te leveren. En dat uiteindelijk niet alleen degene die zorg nodig heeft daar wat aan heeft, maar ook de mantelzorger én de professional. Meer balans, meer leefplezier én meer werkplezier. Niet voor niets zijn er allerlei mooie initiatieven om mantelzorgers te betrekken bij de zorg in verpleeghuizen. En niet voor niets is er ook steeds meer aandacht vanuit de overheid en werkgevers om de mantelzorger te ondersteunen. 

Lieve, lieve mantelzorgers,

Jullie vormen een belangrijke, onmisbare schakel in de zorg in Nederland. Laat van je horen: praat mee over wat jij nodig hebt voor die broodnodige balans, denk mee om de zorg nog beter te maken. Doe het voor je dierbare, voor jezelf en voor de zorgverleners die niet zonder jullie kunnen. De tijd is nu daar. Samen maken we het verschil, echt waar!

En voor de cliëntenraad zoeken we nog sterke, enthousiaste, betrokken mensen, die zich graag inzetten voor de belangen van kwetsbare mensen in verpleeghuizen. Type mantelzorger…
Kom eens praten met de cliëntenraad van jouw zorgaanbieder. Wij hebben jullie nodig!

Meer info:

Medezeggenschap binnen Meander: https://www.meandergroep.com/over-meander/kwaliteitsvenster/medezeggenschap-clientenraden-or-vvar-raad-van-stakeholders

Platform Mantelzorg Limburg: https://www.platformmantelzorglimburg.nl/



Auteur

Sonja Bos

Als voorzitter van de cliëntenraad van verpleeghuis Lückerheide kom ik veel in contact met klanten, hun naasten en medewerkers van Meander. In mijn dagelijkse leven ben ik zelfstandig ondernemer en lid van het Platform Mantelzorg Limburg.